THÔNG TIN CHO BỆNH NHÂN

PHỤC HỒI CHỨC NĂNG NHẬN THỨC – TRÍ NHỚ

1. Khi nào cần phục hồi nhận thức – trí nhớ?

Người bệnh cần tập phục hồi nhận thức nếu có:

• Hay quên, giảm trí nhớ gần, lú lẫn nhẹ
• Khó tập trung, dễ mất phương hướng, nhầm lẫn giờ giấc – địa điểm
• Giảm khả năng giải quyết vấn đề, sắp xếp công việc
• Gặp sau tai biến, chấn thương não, sa sút trí tuệ, Parkinson, Alzheimer

2. Mục tiêu phục hồi

✅ Duy trì và cải thiện trí nhớ – sự chú ý – khả năng suy luận
✅ Kéo dài khả năng sống độc lập – giảm phụ thuộc
✅ Tăng sự tự tin, giảm lo âu – trầm cảm – cô lập xã hội

3. Các bài tập phục hồi nhận thức – trí nhớ

Dạng bài tập	Mục tiêu
Tập trí nhớ ngắn hạn	Nhớ dãy số, tên đồ vật, vị trí trong ảnh (flash card, hình ảnh)
Trò chơi từ vựng – toán học nhẹ	Gợi hoạt động vùng ngôn ngữ – suy luận
Tập lập kế hoạch – sắp xếp thứ tự hành động	Ví dụ: làm bánh, dọn phòng, chuẩn bị đi chợ
Tập theo dõi thời gian – lịch – ngày tháng	Ghi nhớ hằng ngày, dùng lịch cá nhân
Tập kể chuyện cá nhân – hồi tưởng ký ức	Giữ lại trí nhớ dài hạn, tăng kết nối cảm xúc
Tập định hướng không gian – thị giác	Xếp hình, mê cung, tìm đường trong bản đồ nhỏ
Ứng dụng công nghệ hỗ trợ trí nhớ	Dùng app, bảng điện tử, nhắc việc thông minh

4. Hướng dẫn luyện tập tại nhà

• Tập mỗi ngày 30–60 phút (có thể chia nhỏ)
• Không quá dồn ép – nên kết hợp chơi – vận động nhẹ – nói chuyện
• Duy trì nhịp sinh hoạt đều đặn: ngủ đúng giờ, ăn đúng bữa, ghi chú hoạt động
• Luôn động viên – không trách móc khi người bệnh nhầm lẫn
• Dùng sổ tay ghi nhớ: tên người thân, số điện thoại, đơn thuốc, thói quen hằng ngày

5. Phối hợp phục hồi toàn diện

• Tâm lý trị liệu: xử lý lo âu, mất tự tin, trầm cảm đi kèm
• Vận động nhẹ – thể dục trí tuệ: khí công, thiền, yoga, đi bộ nhanh
• Dinh dưỡng não: bổ sung omega-3, vitamin B12, tránh rượu bia
• Thuốc hỗ trợ nếu cần: Donepezil, Rivastigmine, Ginkgo biloba...

6. Gia đình nên hỗ trợ gì?

• Tạo không gian sống an toàn – thân thiện – dễ định hướng
• Thường xuyên trò chuyện – hỏi chuyện gợi trí nhớ nhẹ nhàng
• Dán nhãn cho đồ vật, ảnh người thân, bảng lịch to
• Theo dõi tiến bộ, hỗ trợ người bệnh cảm thấy được “tiến bộ mỗi ngày”