THÔNG TIN CHO BỆNH NHÂN

ĐAU ĐẦU DO THẦN KINH

(Neurologic Headache)

1. Đau đầu do thần kinh là gì?

Đây là nhóm đau đầu liên quan đến tổn thương hoặc kích thích các cấu trúc thần kinh, bao gồm:

• Dây thần kinh sọ não (dây V, dây chẩm, dây sọ số 9...)
• Thần kinh cổ – tủy sống – não bộ
• Các bệnh lý thoái hóa thần kinh, tổn thương mạch máu não, sau tai biến

2. Khi nào nghi ngờ đau đầu do nguyên nhân thần kinh?

🔎 Một số dấu hiệu gợi ý:

Biểu hiện	Gợi ý
Đau đầu nhói như điện giật, dao đâm, kéo dài vài giây – phút	Đau dây thần kinh số V (trigeminal neuralgia)
Đau vùng chẩm, sau gáy, tăng khi quay đầu hoặc sờ gáy	Đau dây thần kinh chẩm lớn (occipital neuralgia)
Đau đầu sau chấn thương, tai biến, u não	Đau đầu trung ương (central origin)
Đau đầu kèm yếu tay chân, nhìn mờ, nói khó, rối loạn hành vi	Tổn thương não hoặc mạch máu não
Đau đầu tăng dần, không đáp ứng thuốc, đánh thức lúc ngủ	⚠️ Dấu hiệu cảnh báo u não hoặc tổn thương não nặng

3. Các loại đau đầu thần kinh thường gặp

🔹 Đau dây thần kinh sinh ba (Trigeminal neuralgia)

• Đau như điện giật vùng mặt, kéo dài vài giây, dễ khởi phát khi rửa mặt, nói, nhai
• Có thể bị nhầm với đau răng, viêm xoang, tai mũi họng

🔹 Đau dây thần kinh chẩm (Occipital neuralgia)

• Đau vùng gáy, sau đầu, lan lên đỉnh đầu
• Tăng khi gập cổ, quay đầu, chạm vào điểm sau gáy

🔹 Đau đầu do tổn thương thần kinh trung ương

• Sau đột quỵ, u não, chấn thương sọ não
• Đau đầu kèm rối loạn tri giác, vận động, thị lực

4. Chẩn đoán đau đầu do thần kinh như thế nào?

• Khám chuyên khoa Thần kinh – kiểm tra cảm giác, vận động, phản xạ
• Chụp MRI não – cột sống cổ (nếu nghi tổn thương trung ương)
• Điện cơ, siêu âm dây thần kinh, đo dẫn truyền thần kinh
• Đánh giá vị trí đau, kiểu đau, yếu tố khởi phát

5. Điều trị đau đầu do thần kinh

🧪 Dùng thuốc:

• Gabapentin, Pregabalin – giảm dẫn truyền đau
• Amitriptyline, Duloxetine – chống trầm cảm – giảm đau thần kinh
• Thuốc giãn cơ, kháng viêm, giảm đau NSAIDs (tùy nguyên nhân)
• Phong bế thần kinh, tiêm steroid vùng rễ thần kinh (trong một số trường hợp)

💉 Nếu cơn đau tái phát nhiều:

• Tiêm Botulinum toxin vùng đau (trong đau đầu mạn, đau dây V tái phát)
• Kích thích điện thần kinh xuyên da (TENS)
• Phẫu thuật giải áp vi mạch (trong đau dây V kháng trị)

6. Hỗ trợ phục hồi và phòng tái phát

• Tập phục hồi thần kinh – cổ gáy – vai
• Thư giãn tâm lý – giảm stress – giấc ngủ đủ và sâu
• Theo dõi huyết áp, đường huyết, mỡ máu, tránh nguy cơ tai biến
• Không tự ý dùng thuốc giảm đau kéo dài